NPO in kort geding: ON! heeft op dit moment geen rapportageplicht

De NPO heeft op dit moment geen tussentijdse rapportageplicht gesteld aan Ongehoord Nederland (ON!). Dat zei advocate Saskia Nuijten donderdag namens de raad van bestuur van de NPO in het kort geding met ON! in de rechtbank in Den Haag. De omroep spande het kort geding aan omdat die af wil van die periodieke rapportages. Op basis daarvan zou de NPO besluiten of de omroep moet stoppen. “ON! verspreidt onjuiste informatie om het publieke debat te sturen”, meent Nuijten.

De NPO-ombudsman Margo Smit begon vorig jaar een onderzoek naar de uitzendingen van het ON!-programma Ongehoord Nieuws. Ze concludeerde dat ON! de journalistieke code schendt. De omroep moest daarom sinds begin dit jaar periodieke rapportages aanleveren, om te laten zien dat iets werd gedaan met haar aanbevelingen. Sinds september gelden nieuwe voorwaarden, dit keer dus zonder rapportageplicht volgens de NPO. De NPO beoordeelt de stand van zaken bij de omroep zelf op basis van de eerste tien afleveringen van dit seizoen. ON! heeft het volgens de NPO zelf in de hand om te voldoen aan de journalistieke code.

Wat volgens Nuijten ook niet klopt is de bewering van ON! dat de NPO na die beoordeling “de stekker uit de omroep zal trekken”. De NPO kan het recht om dit seizoen uit te zenden “overwegen en herroepen als er aanleiding bestaat”. Daar gaan echter eerst een aantal stappen aan vooraf, zegt ze, waaronder gesprekken met de omroep zelf. Dat de NPO afleveringen van de omroep beoordeelt op publieke waarde, waaronder journalistieke kwaliteit, is volgens Nuijten logisch. “De NPO moet zorg dragen voor het media-aanbod.” De NPO heeft demissionair staatssecretaris Gunay Uslu (Media) verzocht om de voorlopige erkenning van ON! in te trekken, waarover nog moet worden besloten.

Censuur

Los van het al dan niet bestaan van een rapportageplicht, is ON! het er niet mee eens dat de NPO alleen de eerste tien afleveringen van het seizoen bekijkt. Dat is “censuur”, zei advocaat Hakan Külcü namens de omroep. “Dit impliceert dat de afleveringen na die tien al zijn beoordeeld, alvorens te zijn uitgezonden.” Dit gaat in tegen de grondwet en de mediawet, meent hij.

De NPO kan beslissen of “ON! niet voldoet”, vervolgde hij. “Maar wat zijn de objectieve maatstaven daarvoor? Dat is nooit uiteengezet.” De omroep heeft dit jaar vier rapportages aangeleverd bij de raad van bestuur van de NPO, maar zou daarna “geen handvatten” hebben gekregen. “Er wordt niets aangereikt, er wordt resoluut gezegd: het voldoet niet.”

Donkere dag

Omroepbaas Arnold Karskens sprak van “een donkere dag” omdat hij zijn opinieprogramma moet verdedigen in een kort geding. “Ik vind het een hellend vlak voor de vrijheid van meningsuiting in Nederland.” Wetten overtreedt de omroep niet, zei hij, evenmin de journalistieke code. “Wij verkondigen soms het minderheidsstandpunt, over stikstof, massa-immigratie en het klimaat. En daar moet in een democratie ruimte voor zijn.”

ON! wil dat bepaalde voorschriften die de NPO sinds september aan de omroep stelt worden geschorst. Het besluit hierover laat waarschijnlijk twee weken op zich wachten, liet de rechter donderdag weten.

BuzzE